ئۇيغۇرچە قۇرئان كەرىم توربىكىتى logo

بِسْمِ اللهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحِيمِ‎

28- سۈرە قەسەس مەككەدە نازىل بولغان، 88 ئايەت

تا، سىن، مىم.‏
1




بۇ روشەن كىتابنىڭ ئايەتلىرىدۇر.‏
2




ئىمان ئېيتقانلارنىڭ پايدىلىنىشى ئۈچۈن بىز ساڭا مۇسا بىلەن فىرئەۋننىڭ بىر قىسىم خەۋەرلىرىنى ئوقۇپ بېرىمىز.‏
3




فىرئەۋن مەملىكىتىدە ئۆزىنى چوڭ تۇتۇپ زومىگەرلىك قىلدى، مەملىكىتىنىڭ خەلقىنى پىرقىلەرگە ئايرىدى. ئۇ ئۇلاردىن بىر تائىپىنى بوزەك قىلاتتى: ئۇلارنىڭ ئوغۇللىرىنى بوغۇزلاتقۇزۇپ، قىزلىرىنى چوڭىيىپ خىزمىتىمىزنى قىلسۇن دەپ تىرىك قالدۇراتتى. ئۇ ھەقىقەتەن بۇزغۇنچىلاردىن ئىدى.‏
4




بىز بولساق، ئۇ مەملىكەتتە بوزەك قىلىنغانلارغا ياخشىلىق قىلىشنى، ئۇلارنى يېتەكچىلەر قىلىشنى ۋە ئۇلارنى مەملىكەتنىڭ ۋارىسلىرى قىلىشنى ئىرادە قىلاتتۇق.‏
5




بىز يەنە ئۇلارنى ئۇ مەملىكەتتە ھاكىمىيەت ئىگىسى قىلىشنى، فىرئەۋنگە، ھامانغا ۋە بۇ ئىككىسىنىڭ قوشۇنلىرىغا ئۇلاردىن قورققان نەرسىلىرىنى كۆرسىتىشنى ئىرادە قىلاتتۇق.‏
6




بىز مۇسانىڭ ئانىسىغا مۇنداق ۋەھىي قىلدۇق: «ئۇنى ئېمىتكىن. ئۇنىڭغا بىرەر يامانلىق كېلىشتىن قورقساڭ، ئۇنى نىل دەرياسىغا تاشلىغىن، قورقمىغىن، قايغۇرمىغىن. بىز ئۇنى چوقۇم ساڭا قايتۇرۇپ بېرىمىز، ئۇنى چوقۇم ئەلچىلىرىمىزدىن قىلىمىز».‏
7




شۇنىڭ بىلەن مۇسانى فىرئەۋننىڭ ئائىلىسى تېپىۋالدى. ئۇ، ئاقىۋەت ئۇلارغا دۈشمەن ۋە باشلىرىغا دەرد بولاتتى. فىرئەۋن، ھامان ۋە بۇ ئىككىسىنىڭ قوشۇنلىرى ھەقىقەتەن خاتالاشقان ئىدى.‏
8




فىرئەۋننىڭ ئايالى: «بۇ ماڭىمۇ، ساڭىمۇ خۇشاللىق مەنبەسى بولىدىغان ئوماق بىر بالا! ئۇنى ئۆلتۈرمەڭلار، كەلگۈسىدە بىزگە ئەسقېتىشى مۇمكىن ياكى ئۇنى بالا قىلىۋالارمىز» دېدى. ئۇلار ئۆزلىرى ئۈچۈن خاتا ئىش قىلىۋاتقانلىقىنى تۇيمايتتى.‏
9




مۇسانىڭ ئانىسى بالىسىنىڭ فىرئەۋننىڭ قولىغا چۈشكەنلىكىنى ئاڭلاپ ئەس-ھوشىنى يوقاتتى، بالىسىدىن باشقا ھەر نەرسىنى ئۇنتۇدى. ئۇ، مۇسانىڭ ئۆزىنىڭ بالىسى ئىكەنلىكىنى ئاشكارىلاپ قويغىلى تاس قالدى. ئەگەر بىز ئۇنىڭ ۋەدىمىزگە ئىشەنگۈچىلەردىن بولۇشى ئۈچۈن قەلبىنى مۇستەھكەم قىلمىغان بولساق، ئۇ بۇنى ئاشكارىلاپ قوياتتى.‏
10




ئۇ مۇسانىڭ ئاچىسىغا: «ئۇنى ئىزدىگىن» دېدى. ئاچىسى مۇسانى يىراقتىن كۆزەتتى. فىرئەۋن ۋە ئۇنىڭ ئادەملىرى بۇنى تۇيمايتتى.‏
11




بىز مۇسانى ئانىسى كەلمەستىن سۈت ئانىلىرىنى ئېمىشتىن توستۇق. مۇسانىڭ ئاچىسى بۇ ئەھۋالنى كۆرۈپ ئۇلارغا: «مەن سىلەرگە، بۇ بالىنى سىلەر ئۈچۈن بېقىپ بېرىدىغان، بۇنى ئوبدان يېتىشتۈرىدىغان بىر ئائىلىنى كۆرسىتىپ قويايمۇ؟» دېدى.‏
12




شۇنىڭ بىلەن بىز مۇسانى ئانىسىغا قايتۇرۇپ بەردۇق. بىز بۇنى مۇسانىڭ ئانىسىنى خۇشال بولسۇن، قايغۇرمىسۇن ۋە ئاللاھنىڭ ۋەدىسىنىڭ ھەق ئىكەنلىكىنى بىلسۇن دەپ قىلدۇق. لېكىن ئىنسانلارنىڭ تولىسى ئاللاھنىڭ ۋەدىسىنىڭ ھەق ئىكەنلىكىنى بىلمەيدۇ.‏
13




مۇسا قىرانلىق يېشىغا يېتىپ ئەقلى توشقاندا، بىز ئۇنىڭغا توغرا ھۆكۈم قىلىش قابىلىيىتى ۋە ئىلىم ئاتا قىلدۇق. بىز ياخشى ئىش قىلغۇچىلارنى مۇشۇنداق مۇكاپاتلايمىز.‏
14




مۇسا شەھەر ئاھالىسى غاپىللىق ئىچىدە بولۇۋاتقان ئەسنادا شەھەرگە كىردى، شەھەرنىڭ ئىچىدە ئۇرۇشۇۋاتقان ئىككى كىشىنى كۆردى. ئۇلارنىڭ بىرى ئۆز تەرەپدارىدىن ئىدى، يەنە بىرى دۈشمىنىدىن ئىدى. مۇسانىڭ تەرەپدارىدىن بولغان كىشى مۇسانىڭ دۈشمىنىدىن بولغان كىشىگە قارشى مۇسادىن ياردەم تەلەپ قىلدى. شۇنىڭ بىلەن مۇسا دۈشمىنىدىن بولغان كىشىنى مۇشت بىلەن بىرنى ئۇرۇپ ئۆلتۈرۈپ قويدى. ئاندىن: «بۇ شەيتاننىڭ ئىشىدىندۇر. شۈبھىسىزكى، شەيتان ئازدۇرغۇچى ئاشكارا دۈشمەندۇر» دېدى.‏
15




مۇسا: «رەببىم! مەن ئۆزۈمگە زۇلۇم قىلدىم، ماڭا مەغپىرەت قىلغىن!» دېدى. ئاللاھ ئۇنىڭغا مەغپىرەت قىلدى. شۈبھىسىزكى، ئاللاھ مەغپىرەت قىلغۇچىدۇر، كۆپ ئىنئام قىلغۇچىدۇر.‏
16




مۇسا: «رەببىم ماڭا ئىنئام قىلغانلىقىڭ ئۈچۈن، مەن بۇنىڭدىن كېيىن گۇناھكارلارغا ھەرگىزمۇ ياردەمچى بولمايمەن» دېدى.‏
17




مۇسا ئەتىسى ئەتىگەن شەھەردە، قورقۇنچ ئىچىدە ئەتراپنى كۆزەتكەن ھالدا ئايلىنىپ يۈرەتتى، تۈنۈگۈن ئۇنىڭدىن ياردەم تەلەپ قىلغان كىشى بىردىنلا ئۇنىڭدىن ياردەم تەلەپ قىلىپ توۋلىدى. مۇسا ئۇنىڭغا: «شۈبھىسىزكى، سەن ئوچۇق-ئاشكارا ئازغۇنسەن!» دېدى.‏
18




شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئۆزىنىڭ ۋە ئۇ ياردەم تەلەپ قىلغۇچىنىڭ دۈشمىنى بولغان كىشىنى تۇتماقچى بولغان ئىدى، ئۇ: «ئى مۇسا! سەن تۈنۈگۈن بىر ئادەمنى ئۆلتۈرگىنىڭدەك، مېنىمۇ ئۆلتۈرمەكچىمۇ؟ سەن بۇ يەردە زومىگەر بولۇشنىلا ئىرادە قىلىسەن، ئىسلاھ قىلغۇچىلاردىن بولۇشنى ئىرادە قىلمايسەن» دېدى.‏
19




شەھەرنىڭ ئەڭ يىراق تەرىپىدىن بىر كىشى يۈگۈرۈپ كېلىپ مۇنداق دېدى: «ئى مۇسا! ئەمەلدارلار سېنى ئۆلتۈرۈش ئۈچۈن ھەققىڭدە كېڭىشىۋاتىدۇ. بۇ يەردىن دەرھال چىقىپ كەتكىن. مەن ھەقىقەتەن ساڭا كۆيۈنگۈچىلەردىنمەن».‏
20




شۇنىڭ بىلەن مۇسا قورقۇنچ ئىچىدە ئەتراپنى كۆزەتكەن ھالدا ئۇ يەردىن چىقتى ۋە: «رەببىم! مېنى شۇ زالىم قەۋمدىن قۇتقۇزغىن!» دېدى.‏
21




ئۇ مەديەن تەرەپكە يۈزلەنگەن چېغىدا: «ئۈمىد قىلىمەنكى، رەببىم مېنى توغرا يولغا يېتەكلەيدۇ» دېدى.‏
22




ئۇ مەديەن سۈيىنىڭ يېنىغا كەلگەندە، ئۇ يەردە ماللىرىنى سۇغىرىۋاتقان بىر توپ كىشىنى ئۇچراتتى، ئۇلارنىڭ تۆۋەن تەرىپىدە ماللىرىنى سۇدىن توسۇپ تۇرۇۋاتقان ئىككى ئايال كۆردى ۋە ئۇلارغا: «ئىككىڭلار نېمىشقا ئۇ يەردە تۇرۇۋاتىسىلەر؟» دېدى. ئۇلار: «پادىچىلار ئايرىلمىغۇچە بىز سۇغىرالمايمىز. ئاتىمىز بەك ياشىنىپ كەتكەن كىشىدۇر» دېدى.‏
23




شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئۇلارنىڭ ماللىرىنى سۇغىرىپ بەردى، ئاندىن سايىغا بېرىپ: «رەببىم! ماڭا قانداق ياخشىلىق ئاتا قىلساڭ، مەن ئۇنىڭغا موھتاجمەن!» دېدى.‏
24




بۇ ئەسنادا ئۇ ئىككى ئايالنىڭ بىرى مۇسانىڭ يېنىغا ئۇياتچانلىق بىلەن مېڭىپ كېلىپ مۇنداق دېدى: «سېنى ئاتام چاقىرىدۇ. ساڭا ماللىرىمىزنى سۇغىرىپ بەرگەنلىكىڭنىڭ ھەققىنى بېرىدىكەن» دېدى. شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئۇلارنىڭ ئاتىسىنىڭ يېنىغا كېلىپ بېشىدىن ئۆتكەن ئەھۋاللارنى سۆزلەپ بەرگەن ئىدى، ئۇ كىشى: «قورقمىغىن، زالىم قەۋمدىن قۇتۇلدۇڭ» دېدى.‏
25




ئىككى ئايالنىڭ بىرى: «ئى دادىكا! بۇ كىشىنى ھەق بېرىپ ئىشلەتكىن. سەن ھەق بېرىپ ئىشلەتكەنلەرنىڭ ئەڭ ياخشىسى كۈچلۈك ۋە ئىشەنچلىك بولغان بۇ كىشىدۇر» دېدى.‏
26




ياشانغان ئادەم مۇنداق دېدى: «ساڭا شۇ ئىككى قىزىمنىڭ بىرىنى نىكاھلاپ بېرىشنى ئىرادە قىلىمەن. بۇنىڭ ئۈچۈن ماڭا سەككىز يىل ئىشلەپ بېرىسەن، ئەگەر مۇددەتنى ئون يىل قىلىپ تاماملىساڭ، بۇ سېنىڭ ياخشىلىقىڭ بولىدۇ. مەن سېنى مۇشەققەتكە سېلىشنى ئىرادە قىلمايمەن. ئىنشائاللاھ مېنىڭ ياخشى ئادەملەردىن ئىكەنلىكىمنى كۆرىسەن».‏
27




مۇسا مۇنداق دېدى: «بۇ، سەن بىلەن مېنىڭ ئارامدا توختامدۇر. مەن ئىككى مۇددەتنىڭ قايسىسىنى توشقۇزسام، ماڭا ھەقسىزلىق قىلىنمايدۇ. ئاللاھ دېيىشكەن سۆزلىرىمىزگە گۇۋاھتۇر».‏
28




مۇسا مۇددەتنى توشقۇزۇپ ئائىلىسى بىلەن بىرلىكتە مىسىرغا قاراپ يولغا چىققان ئىدى، تۇر تېغى تەرىپىدە ئوت كۆردى ۋە ئائىلىسىگە: «سىلەر بۇ يەردە ساقلاپ تۇرۇڭلار، مەن ئوت كۆردۈم. بەلكى سىلەرگە ئۇ يەردىن خەۋەر ياكى بىر پارچە ئوت ئېلىپ كېلەرمەن، ئىسسىنارسىلەر» دېدى.‏
29




شۇنىڭ بىلەن مۇسا ئوتنىڭ يېنىغا كەلگەن ئىدى، ئۇنىڭغا بەرىكەتلىك جايدىكى ۋادىنىڭ ئوڭ گىرۋىكىدىكى دەرەختىن مۇنداق نىدا كەلدى: «ئى مۇسا! مەن ئالەملەرنىڭ رەببى ئاللاھتۇرمەن.‏
30




ھاساڭنى تاشلىغىن». مۇسا يەرگە چۈشكەن ھاسىسىنىڭ يىلاندەك تولغۇنۇپ مېڭىۋاتقانلىقىنى كۆرگەندە، ئارقىسىغا بۇرۇلۇپ قېچىشقا باشلىدى ۋە قايتمىدى. بۇ ئەسنادا ئۇنىڭغا مۇنداق دېيىلدى: «ئى مۇسا! قايتىپ كەلگىن، قورقمىغىن، سەن خاتىرجەم بولغۇچىلاردىنسەن.‏
31




قولۇڭنى قوينۇڭغا تىققىن، نۇقسانسىز ھالدا ئاپئاق چىقسۇن. قورققانلىقىڭ ئۈچۈن ئېچىلغان قاناتلىرىڭنى يىغقىن. ئەنە شۇ ئىككىسى، فىرئەۋنگە ۋە ئۇنىڭ ئادەملىرىگە قارشى رەببىڭ ساڭا بەرگەن ئىككى دەلىلدۇر. شۈبھىسىزكى، ئۇلار ھەقىقەتەن فاسىق قەۋمدۇر».‏
32




مۇسا مۇنداق دېدى: «رەببىم! مەن ئۇلاردىن بىرىنى ئۆلتۈرۈپ قويغان ئىدىم، بۇ سەۋەبتىن ئۇلارنىڭ مېنى ئۆلتۈرۈۋېتىشىدىن قورقىمەن.‏
33




قېرىندىشىم ھارۇننىڭ تىلى مېنىڭكىدىن راۋان. بۇنىڭ ئۈچۈن ئۇنىمۇ مەن بىلەن بىرلىكتە ياردەمچى قىلىپ ئەۋەتكىن، مېنى تەستىقلىسۇن. مەن ئۇلارنىڭ مېنى يالغانچى دېيىشىدىن بەك قورقىمەن».‏
34




ئاللاھ مۇنداق دېدى: «قېرىندىشىڭ بىلەن سېنى كۈچلەندۈرىمىز، ئىككىڭلارغا كۈچ بېرىمىز، شۇنىڭ بىلەن ئۇلار سىلەرگە چېقىلالمايدۇ. ئايەتلىرىمىزنى ئېلىپ بېرىڭلار، سىلەر ۋە سىلەرگە ئەگەشكەنلەر چوقۇم غالىب كېلىسىلەر».‏
35




مۇسا روشەن ئايەتلىرىمىزنى ئېلىپ ئۇلارنىڭ يېنىغا كەلگەن ئىدى، ئۇلار: «بۇ پەقەت ئويدۇرۇپ چىقىرىلغان سېھىردىنلا ئىبارەت. بىز بۇرۇنقى ئاتا-بوۋىلىرىمىزنىڭ ئارىسىدا بۇنداق نەرسە بارلىقىنى ئاڭلىمىدۇق» دېدى.‏
36




مۇسا مۇنداق دېدى: «رەببىم، ھىدايەتنى ئۆزىنىڭ ھۇزۇرىدىن كىمنىڭ ئېلىپ كەلگەنلىكىنى ۋە بۇ يۇرتنىڭ ياخشى ئاقىۋىتى كىمنىڭ بولىدىغانلىقىنى ئوبدان بىلىدۇ. زالىملار مۇرادىغا يېتەلمەيدۇ».‏
37




فىرئەۋن مۇنداق دېدى: «ئى جانابلار! سىلەرنىڭ مەندىن باشقا ئىلاھىڭلار بارلىقىنى بىلمەيمەن. ئى ھامان! مەن ئۈچۈن لاينىڭ ئۈستىگە ئوت ياققىن. ئاندىن مەن ئۈچۈن ساراي سالغىن، چىقىپ مۇسانىڭ ئىلاھىغا قاراپ باقاي. مەن مۇسانى يالغانچىلاردىن دەپ ئويلايمەن».‏
38




فىرئەۋن ۋە ئۇنىڭ قوشۇنلىرى ئۇ زېمىندا تەكەببۇرلۇق قىلدى. ئۇلارنىڭ بۇنداق قىلىشقا ھەققى يوق ئىدى. ئۇلار بىز ھەرگىزمۇ ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىغا قايتۇرۇلمايمىز دەپ گۇمان قىلدى.‏
39




شۇنىڭ بىلەن بىز فىرئەۋننى ۋە ئۇنىڭ قوشۇنلىرىنى تۇتۇپ نىل دەرياسىغا ئاتتۇق. قارىغىنا، ئۇ زالىملارنىڭ ئاقىۋىتى قانداق بولدى؟
40




بىز ئۇلارنى دوزاخقا چاقىرىدىغان كاتتىۋاشلار قىلدۇق. قىيامەت كۈنى ئۇلارغا ياردەم قىلىنمايدۇ.‏
41




بىز ئۇلارغا بۇ دۇنيادا لەنەت ئەگەشتۈردۇق. ئۇلار قىيامەت كۈنى سەتلەشتۈرۈلگەن ئادەملەردىن بولىدۇ.‏
42




بىز ئىلگىرىكى نەسىللەرنى ھالاك قىلغاندىن كېيىن مۇساغا، ئىنسانلارنىڭ ئەقىل كۆزلىرىنى ئاچىدىغان دەلىللەر، ھىدايەت رەھبىرى ۋە رەھمەت مەنبەسى بولغان كىتابنى بەردۇق. بۇنى ئۇلارنى ئويلانسۇن دەپ قىلدۇق.‏
43




ئى مۇھەممەد! بىز مۇساغا ئەمرىمىزنى ۋەھىي قىلغان چاغدا سەن ۋادىنىڭ غەرب تەرىپىدە يوق ئىدىڭ، سەن كۆرگەنلەردىنمۇ ئەمەس ئىدىڭ.‏
44




لېكىن بىز نۇرغۇن نەسىللەر ياراتتۇق. ئۇلارنىڭ ئۈستىدىن ئۇزۇن زامانلار ئۆتتى. سېنىڭ مەديەن ئاھالىسى ئىچىدە ياشاپ، ئۇلارغا ئايەتلىرىمىزنى تىلاۋەت قىلغىنىڭ يوق. لېكىن سېنى بىز ئەلچى قىلىپ ئەۋەتتۇق.‏
45




بىز مۇساغا نىدا قىلغان چاغدا سەن تۇر تېغىنىڭ يېنىدا يوق ئىدىڭ. لېكىن بۇ رەببىڭنىڭ رەھمىتى بولۇپ، سەندىن ئىلگىرى ئاگاھلاندۇرغۇچى كەلمىگەن قەۋمنى ئاگاھلاندۇرۇشۇڭ ئۈچۈن ساڭا نازىل قىلىندى. ئۇلار ئويلانغاي!‏
46




بىز بۇنى، ئۇلار ئۆز قىلمىشلىرى تۈپەيلىدىن باشلىرىغا بىرەر مۇسىبەت كەلگەندە: «رەببىمىز! بىزگە ئەلچى ئەۋەتكەن بولساڭ، بىزمۇ سېنىڭ ئايەتلىرىڭگە ئەگىشىپ مۇئمىنلاردىن بولاتتۇق» دېمىسۇن دەپ قىلدۇق.‏
47




لېكىن ئۇلارغا بىزنىڭ تەرىپىمىزدىن ھەق كەلگەندە: «بۇنىڭغا، نېمىشقا مۇساغا بېرىلگەن مۆجىزىلەرگە ئوخشاش مۆجىزىلەر بېرىلمىدى؟» دېدى. ئۇلار ئىلگىرى مۇساغا بېرىلگەن مۆجىزىلەرنى ئىنكار قىلمىدىمۇ؟ ئۇلار: «بىر-بىرى بىلەن ياردەملەشكەن ئىككى سېھىر[1]» دېدى ۋە: «بىز ھېچبىرىگە ئىشەنمەيمىز» دېدى.‏
48




ئېيتقىنكى: «ئۇنداق بولسا، سىلەر ئاللاھ تەرىپىدىن بۇ ئىككى كىتابتىن بەكرەك توغرا يول كۆرسىتىدىغان بىرەر كىتاب كەلتۈرۈڭلار، مەن ئۇنىڭغا ئەگىشەي. ئەگەر راستچىل بولساڭلار».‏
49




ئەگەر ئۇلار دېگىنىڭنى قىلالمىسا، بىلگىنكى: ئۇلار پەقەت ئۆز نەپسى خاھىشلىرىغىلا ئەگىشىدۇ. ئاللاھنىڭ ھىدايىتىنى قويۇپ، نەپسى خاھىشىغا ئەگەشكەن ئادەمدىنمۇ زالىم ئادەم بارمۇ؟ ئاللاھ زالىم قەۋمنى ئەسلا ھىدايەت قىلمايدۇ.‏
50




بىز ئۇلارغا سۆزىمىزنى ئارقا-ئارقىدىن نازىل قىلدۇق. بىز ئۇلارنى ئويلانسۇن دەپ مۇشۇنداق قىلدۇق.‏
51




بىز بۇنىڭدىن ئىلگىرى كىتاب بەرگەنلەر قۇرئانغا ئىشىنىدۇ.‏
52




ئۇلار، ئۆزلىرىگە قۇرئان ئوقۇلغاندا مۇنداق دەيدۇ: «بىز بۇنىڭغا ئىشەندۇق. بۇ، چوقۇم رەببىمىزدىن كەلگەن ھەقتۇر. بىز بۇنىڭدىن ئىلگىرى مۇسۇلمان ئىدۇق».‏
53




ئەنە شۇلارغا، سەۋر قىلغانلىقلىرى ئۈچۈن ئەجىرلىرى ئىككى قېتىم بېرىلىدۇ. ئۇلار يامانلىقنى ياخشىلىق بىلەن دەپئى قىلىدۇ ۋە بىز ئاتا قىلغان رىزىقتىن چىقىم قىلىدۇ.‏
54




ئۇلار بىھۇدە سۆزنى ئاڭلىسا، ئۇنىڭدىن يۈز ئۆرۈيدۇ ۋە مۇنداق دەيدۇ: «بىزنىڭ ئەمەللىرىمىز ئۆزىمىزگە، سىلەرنىڭ ئەمەللىرىڭلار ئۆزۈڭلارغا. خەير-خوش، ئامان بولۇڭلار! بىزنىڭ نادانلار بىلەن ئىشىمىز يوق».‏
55




سەن ياخشى كۆرگەن ئادىمىڭنى ھىدايەت قىلالمايسەن، لېكىن ئاللاھ خالىغان ئادەمنى ھىدايەت قىلىدۇ. ئاللاھ ھىدايەت تاپقۇچىلارنى ئوبدان بىلىدۇ.‏
56




ئۇلار: «بىز سەن بىلەن بىرلىكتە ھىدايەتكە ئەگەشسەك، يۇرتىمىزدىن ھەيدەپ چىقىرىلىمىز» دېدى. بىز ئۇلارغا بىخەتەر ھەرەمنى ماكان قىلىپ بەرمىدۇقمۇ؟ ئۇنىڭغا ھەر نەرسىنىڭ مېۋىلىرى بىز تەرەپتىن رىزىق سۈپىتىدە يىغىلىدۇ. لېكىن ئۇلارنىڭ تولىسى بىلمەيدۇ.‏
57




بىز ئاھالىسى باياشاتچىلىق ئىچىدە كەيپ-ساپا سۈرگەن نۇرغۇن يۇرتلارنى ھالاك قىلدۇق. ئەنە شۇ ئۇلارنىڭ ماكانلىرى! ئۇلاردىن كېيىن ئۇ يەرلەرنىڭ ئازغىنىسىدىن باشقىسى ھېچكىمگە قارارگاھ بولمىدى. ئۇلارغا بىز ۋارىس بولدۇق.‏
58




رەببىڭ يۇرتلارنىڭ مەركىزىگە، ئىنسانلارغا ئايەتلىرىمىزنى تىلاۋەت قىلىدىغان ئەلچى ئەۋەتمەستىن ئۇ يۇرتلارنى ھالاك قىلمىدى. بىز پەقەت ئاھالىسى زالىم بولغان يۇرتلارنىلا ھالاك قىلدۇق.‏
59




سىلەرگە بېرىلگەن ھەر نەرسە، بۇ دۇنيا ھاياتىنىڭ مەنپەئەتى ۋە زىننىتىدۇر. ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىدىكى نەرسە ياخشىدۇر ۋە باقىيدۇر. ئەقلىڭلارنى ئىشلەتمەمسىلەر؟
60




بىز ۋەدە قىلغان گۈزەل نېمەتكە ئېرىشىدىغان كىشى، بىز بۇ دۇنيا ھاياتىدا پايدىلىنىدىغان نەرسىلەردىن پايدىلاندۇرغان، ئاندىن قىيامەت كۈنى ھۇزۇرىمىزغا ئازاب ئۈچۈن تۇتۇپ كەلتۈرۈلىدىغانلاردىن بولىدىغان كىشى بىلەن ئوخشاش بولامدۇ؟
61




ئۇ كۈنى ئاللاھ ئۇلارغا نىدا قىلىپ، «سىلەر ئېتىقاد قىلغان شېرىكلىرىم قەيەردە؟» دەيدۇ.‏
62




ئازاب قىلىنىشقا ھۆكۈم قىلىنغانلار: «رەببىمىز! مانا بۇلار بىز ئازدۇرغان كىشىلەردۇر. بىز قانداق ئازغان بولساق، ئۇلارنىمۇ شۇنداق ئازدۇردۇق. ئۇلارنىڭ بىزگە چوقۇنۇشىدا بىزنىڭ جاۋابكارلىقىمىز يوق. ئۇلارنى سېنىڭ ھۆكمىڭگە تاپشۇرىمىز. ئەسلىدە ئۇلار بىزگە چوقۇنمايتتى» دەيدۇ.‏
63




ئۇلارغا: «شېرىكلىرىڭلارنى ياردەمگە چاقىرىڭلار» دېيىلىدۇ. شۇنىڭ بىلەن ئۇلار شېرىكلىرىنى ياردەمگە چاقىرىدۇ. لېكىن شېرىكلەر ئۇلارغا جاۋاب قايتۇرالمايدۇ. ئۇلار ئازابنى كۆرىدۇ ۋە: «كاشكى، دۇنيادا ھىدايەت ئۈستىدە بولغان بولساقچۇ!» دەپ پۇشايمان قىلىدۇ.‏
64




ئۇ كۈنى ئاللاھ ئۇلارغا نىدا قىلىپ: «سىلەرگە ئەۋەتىلگەن ئەلچىلەرگە نېمە دەپ جاۋاب بەردىڭلار؟» دەيدۇ.‏
65




ئۇلارغا خەۋەرلەر قاراڭغۇلىشىدۇ. ئۇلار بىر-بىرىدىن ھال سورالمايدۇ.‏
66




تەۋبە قىلغان ۋە ئىمان ئېيتىپ ياخشى ئىش قىلغان كىشىگە كەلسەك، ئۇ مۇرادىغا يەتكۈچىلەردىن بولۇشى مۇمكىن.‏
67




رەببىڭ خالىغىنىنى يارىتىدۇ ۋە تاللايدۇ. ئۇلارنىڭ تاللاش ھوقۇقى يوق. ئاللاھ ئۇلار شېرىك قىلغان نەرسىلەردىن پاك ۋە ئۈستۈندۇر.‏
68




سېنىڭ رەببىڭ ئۇلارنىڭ دىللىرى مەخپىي ساقلىغان نەرسىلەرنى ۋە ئۇلار ئاشكارا قىلغان نەرسىلەرنى بىلىپ تۇرىدۇ.‏
69




ئۇ ئاللاھتۇر، ئاللاھتىن باشقا ھېچ ئىلاھ يوقتۇر، دۇنيا ۋە ئاخىرەتتە ئاللاھقىلا ھەمد ئېيتىلىدۇ. ھۆكۈمنى پەقەتلا ئاللاھ چىقىرىدۇ. سىلەر ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىغا قايتۇرۇلىسىلەر.‏
70




ئېيتقىنكى: «ئېيتىپ بېقىڭلارچۇ! ئەگەر ئاللاھ كېچىنى قىيامەتكە قەدەر ئۈستۈڭلاردا قىلسا، ئاللاھتىن باشقا قايسى ئىلاھ سىلەرگە يورۇقلۇق كەلتۈرۈپ بېرىدۇ؟ يەنىلا ئاڭلىمامسىلەر؟».‏
71




ئېيتقىنكى: «ئېيتىپ بېقىڭلارچۇ! ئەگەر ئاللاھ كۈندۈزنى قىيامەتكە قەدەر ئۈستۈڭلاردا قىلسا، ئاللاھتىن باشقا قايسى ئىلاھ سىلەر ئارام ئالىدىغان كېچىنى سىلەرگە كەلتۈرۈپ بېرىدۇ؟ يەنىلا كۆرمەمسىلەر؟».‏
72




ئاللاھ رەھمەت قىلىپ ئارام ئېلىشىڭلار ئۈچۈن كېچىنى، پەزلىدىن تەلەپ قىلىشىڭلار ئۈچۈن كۈندۈزنى ياراتتى. شۈكۈر قىلغايسىلەر!‏
73




ئۇ كۈنى ئاللاھ ئۇلارغا نىدا قىلىپ، «سىلەر ئېتىقاد قىلغان شېرىكلىرىم قەيەردە؟» دەيدۇ.‏
74




بىز ھەر ئۇممەتتىن بىر گۇۋاھچى چىقىرىمىز، ئاندىن: «دەلىلىڭلارنى كەلتۈرۈڭلار» دەيمىز. شۇنىڭ بىلەن ئۇلار ھەقنىڭ ئاللاھقىلا مەنسۇپ ئىكەنلىكىنى بىلىدۇ، ئويدۇرغان ئىلاھلىرى ئۇلارنى تاشلىۋېتىدۇ.‏
75




قارۇن مۇسانىڭ قەۋمىدىن ئىدى، قەۋمىنى ئېزەتتى. بىز ئۇنىڭغا شۇنداق خەزىنىلەر بەرگەن ئىدۇقكى، ئۇلارنىڭ ئاچقۇچلىرىنى كۈچلۈك بىر جامائە ئاران توشۇيتتى. قەۋمى ئۇنىڭغا مۇنداق دېگەن ئىدى: «كۆرەڭلىك قىلمىغىن! ئاللاھ كۆرەڭلىك قىلغۇچىلارنى ياخشى كۆرمەيدۇ.‏
76




ئاللاھ ساڭا ئاتا قىلغان نەرسىلەر بىلەن ئاخىرەت يۇرتىنى قولغا كەلتۈرۈشكە تىرىشقىن، دۇنيادىنمۇ نېسىۋەڭنى ئۇنتۇمىغىن، ئاللاھ ساڭا ياخشىلىق قىلغاندەك، سەنمۇ ياخشىلىق قىلغىن، زېمىندا بۇزغۇنچىلىق قىلمىغىن، ئاللاھ بۇزغۇنچىلىق قىلغۇچىلارنى ياخشى كۆرمەيدۇ».‏
77




قارۇن: «مەن بۇ بايلىققا ئۆزۈمنىڭ ئالاھىدە بىلىمىم بىلەن ئېرىشتىم» دېدى. قارۇن بىلمەمدۇكى، ئاللاھ ئۇنىڭدىن ئىلگىرى ئۇنىڭدىن كۈچلۈك ۋە باي نەسىللەرنى ھالاك قىلغان. گۇناھكارلار گۇناھلىرىدىن سورالمايدۇ.‏
78




قارۇن بىر كۈنى ئۆزىنىڭ زىننىتى ئىچىدە قەۋمىنىڭ ھۇزۇرىغا چىقتى. دۇنيا ھاياتىنى كۆزلەيدىغانلار: «كاشكى بىزنىڭمۇ قارۇننىڭكىگە ئوخشاش بايلىقىمىز بولسا! ئۇ نېمىدېگەن چوڭ باي–ھە!» دېيىشتى.‏
79




ئىلىم بېرىلگەن كىشىلەر مۇنداق دېدى: «ئىسىت سىلەرگە! ئىمان ئېيتىپ ياخشى ئىش قىلغانلار ئۈچۈن ئاللاھنىڭ مۇكاپاتى ياخشىدۇر. بۇنىڭغا پەقەت سەۋر قىلغۇچىلارلا ئېرىشەلەيدۇ».‏
80




ئاخىرىدا بىز قارۇننى پۈتۈن ئۆي-جايلىرى بىلەن قوشۇپ يەرگە يۇتقۇزۇۋەتتۇق. بۇ چاغدا ئۇنىڭ ئاللاھقا قارشى ياردەم بېرىدىغان جامائەسىمۇ بولمىدى. ئۇ ئۆزىگە ئۆزى ياردەم قىلغۇچىلاردىنمۇ بولمىدى.‏
81




تېخى تۈنۈگۈن قارۇننىڭ ئورنىدا بولۇشنى ئارزۇ قىلغانلار بۈگۈن ئەتىگەن مۇنداق دېيىشتى: «پاھ، دېمەككى ئاللاھ رىزىقنى بەندىلىرىدىن خالىغان كىشىگە كەڭ قىلىدۇ، تار قىلىدۇ. ئەگەر ئاللاھ بىزگە مەرھەمەت قىلمىغان بولسا ئىدى، بىزنىمۇ يەرگە يۇتقۇزۇۋېتەتتى. پاھ، دېمەككى كافىرلار مۇرادىغا يېتەلمەيدۇ».‏
82




ئەنە ئاخىرەت يۇرتى! بىز ئۇنى زېمىندا چوڭچىلىق ۋە بۇزغۇنچىلىق قىلىشنى كۆزلىمىگەنلەرگىلا بېرىمىز. ياخشى ئاقىۋەت تەقۋادارلارنىڭ بولىدۇ.‏
83




كىم ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىغا ياخشىلىقنى ئېلىپ كەلسە تېخىمۇ ياخشىسىغا ئېرىشىدۇ. كىم ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىغا يامانلىقنى ئېلىپ كەلسە، ئۇ يامانلىقلارنى قىلغانلار پەقەت ئۆز قىلمىشىنىڭلا جازاسىنى كۆرىدۇ.‏
84




ساڭا قۇرئانغا ئەمەل قىلىشنى پەرز قىلغان زات سېنى چوقۇم قايتىدىغان يېرىڭگە قايتۇرىدۇ. ئېيتقىنكى: «رەببىم، كىمنىڭ ھىدايەت ئېلىپ كەلگەنلىكىنى ۋە كىمنىڭ ئوپئوچۇق ئازغۇنلۇقتا ئىكەنلىكىنى ئوبدان بىلىدۇ».‏
85




ئى مۇھەممەد! سەن، بۇ كىتابنىڭ ساڭا نازىل قىلىنىشىنى ئۈمىد قىلمايتتىڭ. بۇ پەقەت رەببىڭنىڭ رەھمىتى. ئۇ ھالدا كافىرلارغا ياردەمچى بولمىغىن،
86




ئاللاھنىڭ ئايەتلىرى ساڭا نازىل قىلىنغاندىن كېيىن ئۇلار سېنى ئۇ ئايەتلەردىن توسمىسۇن، رەببىڭگە دەۋەت قىلغىن، مۇشرىكلاردىن بولمىغىن،
87




ئاللاھقا قوشۇپ باشقا ئىلاھقا دۇئا قىلمىغىن. ئاللاھتىن باشقا ھېچ ئىلاھ يوقتۇر، ئاللاھنىڭ زاتىدىن باشقا ھەممە نەرسە يوق بولىدۇ. ھۆكۈمنى پەقەتلا ئاللاھ چىقىرىدۇ. سىلەر ئاللاھنىڭ ھۇزۇرىغا قايتۇرۇلىسىلەر.
88




Quran Uyghur Translation - www.uyquran.com - قۇرئان كەرىم ئۇيغۇرچە ئىزاھلىق تەرجىمىسى تور بىكىتى